Dam Kari Kam | दाम करी काम

Dam Kari Kam | “दाम करी काम” पैसा सर्व गोष्टी घडवून आणतो, पैशाचे सामर्थ्य आणि मर्यादा, समाजातील वास्तव, नैतिकतेचे महत्त्व व संतुलित दृष्टीकोन या विषयी सविस्तर जाणून घ्या.

“दाम करी काम” ही मराठीतील अतिशय प्रचलित म्हण आहे. याचा सरळ अर्थ असा की, पैशाच्या बळावर अनेक कामे साध्य होतात. पैसे खर्च केले की कोणतेही कठीण काम सहज शक्य होते. पैशाच्या सामर्थ्याने अशक्य गोष्टही शक्य होऊ शकते, या अर्थाने ही म्हण वापरली जाते. इंग्रजीमध्ये यालाच “Money makes the mare go” असे म्हणतात. (Dam Kari Kam)

आधुनिक जगात पैशाचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे. जीवनातील जवळपास प्रत्येक गोष्ट जसे की, अन्न, वस्त्र, निवारा, शिक्षण, आरोग्य, प्रवास, मनोरंजन या सर्व गोष्टींसाठी पैशाची गरज असते. त्यामुळे ही म्हण वास्तवाशी खूप जवळची वाटते. परंतु या म्हणीचा अर्थ समजून घेताना तिच्या सकारात्मक आणि नकारात्मक दोन्ही बाजू लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

पैशाचे महत्त्व

आजच्या स्पर्धात्मक युगात पैसा हा जीवनाचा आधार बनला आहे. योग्य शिक्षण घेण्यासाठी, चांगली नोकरी मिळवण्यासाठी आणि आरामदायी जीवन जगण्यासाठी पैसा आवश्यक आहे. उदाहरणार्थ, एखाद्या विद्यार्थ्याला उच्च शिक्षण घ्यायचे असल्यास त्याला फी, पुस्तके, राहण्याचा खर्च यासाठी पैसा लागतो. जर पैसा नसेल, तर त्याची क्षमता असूनही तो मागे राहू शकतो.

तसेच आरोग्याच्या बाबतीतही पैशाचे महत्त्व मोठे आहे. चांगले उपचार, औषधे आणि रुग्णालये ही सर्व गोष्टी पैशावर अवलंबून असतात. त्यामुळे अनेक वेळा “दाम करी काम” हे वाक्य खरे वाटते. (Dam Kari Kam)

पैशामुळे मिळणाऱ्या संधी

पैसा माणसाला अनेक संधी उपलब्ध करून देतो. उदाहरणार्थ:

• व्यवसाय सुरू करण्यासाठी भांडवल आवश्यक असते.
• परदेशात शिक्षण किंवा प्रवास करण्यासाठी पैसा लागतो.
• स्वतःचे घर, गाडी, सुविधा मिळवण्यासाठी पैसा आवश्यक असतो.

ज्यांच्याकडे पैसा असतो, त्यांना अनेक दरवाजे आपोआप उघडतात. त्यामुळे समाजात त्यांना अधिक महत्त्व दिले जाते.

समाजातील वास्तव

आजच्या समाजात अनेक ठिकाणी पैशामुळे कामे जलद होतात. काही वेळा सरकारी किंवा खासगी कार्यालयातही पैशाच्या जोरावर कामे लवकर पूर्ण केली जातात. हे जरी चुकीचे असले तरी वास्तव आहे. उदाहरणार्थ, एखादे काम नियमांनुसार वेळ घेणार असेल, पण काही लोक पैसे देऊन ते लवकर करून घेतात.

यामुळे “दाम करी काम” ही म्हण अधिक प्रभावी वाटते. पण अशा गोष्टी समाजाच्या नैतिकतेला हानी पोहोचवतात.

पैशाचे दुष्परिणाम

पैसा जरी आवश्यक असला तरी त्याचा अतिरेक किंवा गैरवापर घातक ठरू शकतो. काही लोक पैशासाठी चुकीचे मार्ग अवलंबतात जसे की, लाचलुचपत, फसवणूक, भ्रष्टाचार इत्यादी. यामुळे समाजात अन्याय वाढतो.

उदाहरणार्थ, एखाद्या गरीब पण हुशार विद्यार्थ्याला संधी न मिळता श्रीमंत व्यक्ती पैसे देऊन जागा मिळवते, तर ही अन्यायकारक बाब आहे. अशा वेळी पैसा चुकीच्या पद्धतीने काम करतो. (Dam Kari Kam)

पैशाने सर्व काही मिळत नाही

“दाम करी काम” ही म्हण पूर्णपणे खरी नाही, कारण काही गोष्टी पैशाने मिळत नाहीत:

• प्रेम आणि आपुलकी.
• प्रामाणिकपणा आणि विश्वास.
• खरी मैत्री.
• मानसिक शांती आणि समाधान.

उदाहरणार्थ, एखाद्या श्रीमंत व्यक्तीकडे भरपूर पैसा असू शकतो, पण जर त्याच्याकडे कुटुंबाचे प्रेम नसेल, तर तो आनंदी राहू शकत नाही. त्यामुळे पैसा हा आनंदाचा एकमेव स्रोत नाही. (Dam Kari Kam)

नैतिकतेचे महत्त्व

पैसा मिळवताना आणि वापरताना नैतिकतेचे पालन करणे खूप महत्त्वाचे आहे. योग्य मार्गाने कमावलेला पैसा आणि त्याचा योग्य उपयोग केल्यास तो जीवन समृद्ध करतो. पण चुकीच्या मार्गाने मिळवलेला पैसा दीर्घकाळ टिकत नाही आणि तो मन:शांती हिरावून घेतो. (Dam Kari Kam)

संतुलित दृष्टीकोन

जीवनात पैशाला योग्य स्थान देणे आवश्यक आहे. पैसा हा साधन आहे, उद्दिष्ट नाही. आपण पैशाच्या मागे धावताना आपल्या मूल्यांना, नात्यांना आणि आनंदाला विसरू नये.

उदाहरणार्थ:

• पैसा कमवा, पण प्रामाणिकपणे.
• पैसा खर्च करा, पण विवेकाने.
• पैसा साठवा, पण गरजूंना मदतही करा.

निष्कर्ष

“दाम करी काम” (Dam Kari Kam) ही म्हण आपल्या जीवनातील पैशाचे महत्त्व अधोरेखित करते. खरोखरच, पैशाच्या मदतीने अनेक कामे सोपी होतात आणि जीवन अधिक सोयीस्कर बनते. पण त्याच वेळी हेही लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे की पैसा सर्वकाही नाही.

मानवी मूल्ये, नाती, प्रेम, प्रामाणिकपणा आणि समाधान या गोष्टी पैशापेक्षा अधिक मौल्यवान आहेत. म्हणूनच आपण पैशाचा योग्य उपयोग करून संतुलित आणि नैतिक जीवन जगण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे.

अशा प्रकारे, “दाम करी काम” (Dam Kari Kam) ही म्हण आपल्याला पैशाचे सामर्थ्य समजावते, पण त्याचबरोबर त्याच्या मर्यादाही ओळखायला शिकवते.

• Khan Tashi Mati | खान तशी माती
• Ali Mili Gupchili | अळी मिळी गुपचिळी
• Unity is the strength | एकीचे बळ तिथेच फळ
• Kasayala Gay Dharjini | कसायाला गाय धार्जीणी
• Kakhet Kalsa Gavala Valsa | काखेत कळसा गावाला वळसा
• Ati shahana tyacha bail rikama | अति शहाणा त्याचा बैल रिकामा

आमच्या Etopcollection वेबसाईटला जरुर भेट द्या, तसेच  शैक्षणिक माहितीसाठी “ज्ञानज्योत”  शैक्षणिक मराठी संकेत स्थळाला भेट द्या.