Diploma in Orthopaedics | ऑर्थोपेडिक्स

Diploma in Orthopaedics | ऑर्थोपेडिक्समध्ये डिप्लोमा, पात्रता, प्रवेश परीक्षा, अभ्यासक्रम, महाविदयालये, नोकरीचे पद, सरासरी वेतन व भविष्यातील व्याप्ती.

डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्स हा 2 वर्षे कालावधी असलेला पूर्णवेळ डिप्लोमा अभ्यासक्रम असून हा कोर्स 4 सेमिस्टरमध्ये विभागलेला आहे. हा अभ्यासक्रम औषधाचे एक क्षेत्र आहे ज्यामध्ये मस्क्यूकोस्केलेटल सिस्टमशी संबंधित परिस्थिती हाताळणाऱ्या तज्ञांशी Diploma in Orthopaedics जोडलेले आहे. औषधाच्या या क्षेत्रातील पदवीधर जन्मजात विकार, ट्यूमर, संक्रमण, डिजनरेटिव्ह रोग, खेळाच्या दुखापती आणि मस्क्यूकोस्केलेटल आघात यांच्यावर उपचार करण्यासाठी गैर-सर्जिकल आणि सर्जिकल दोन्ही पद्धती वापरतात.

Diploma in Orthopaedics 2022 अभ्यासक्रम प्रवेशास पात्र होण्यासाठी, उमेदवारांना मेडिकल कौन्सिल ऑफ इंडियाने मान्यता दिलेल्या भारतातील कोणत्याही वैद्यकीय महाविद्यालयातून त्यांची एमबीबीएस पदवी पूर्ण करणे आवश्यक आहे. Diploma in Orthopaedics डिप्लोमा सुरु होण्यापूर्वी उमेदवारांना त्यांच्या एमबीबीएस अभ्यासक्रमानंतर इंटर्नशिप पूर्ण करणे आवश्यक आहे. डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्स कोर्ससाठी अर्ज प्रक्रिया ऑनलाइन किंवा ऑफलाइन अशा दोन्ही प्रकारानुसार असू शकते.

ऑर्थोपेडिक्समधील डिप्लोमा कोर्सची वार्षिक सरासरी फी रुपये 10 हजार ते 25 लाखा पर्यंत बदलू शकते. कोर्स फी हा अभ्यासक्रम ऑफर करणा-या संस्थेवर अवलंबून असते. Diploma in Orthopaedics कोर्स केल्यानंतर, उमेदवार ऑर्थोपेडिक्स सर्जन, फार्मासिस्ट, वैद्यकीय अधिकारी, फिजिओथेरपिस्ट, प्रोफेसर इत्यादी नोकरीच्या पदांसाठी पात्र होतात. हा कोर्स पूर्ण केल्यानंतर उमेदवार वार्षिक सरासरी रुपये 1 लाख ते  20 लाखांपर्यंत पॅकेज बदलते.

डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्स विषयी थोडक्यात

• कोर्स: डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्स (Diploma in Orthopaedics)
• कोर्स प्रकार: डिप्लोमा
• कालावधी:  2 वर्षे
• परीक्षा प्रकार: सेमिस्टर
• पात्रता: एमबीबीएस   
• प्रवेश प्रक्रिया: प्रवेश परीक्षा व मुलाखत
• कोर्स फी: सरासरी कोर्स फी रु. 10 ते 25 लाख
• नोकरीचे पद: फिजिओथेरपिस्ट, प्रोफेसर, फार्मासिस्ट, ऑर्थोपेडिक सर्जन
• वेतन: वार्षिक सरासरी वेतन रु. 1 लाख ते 20 लाख
• नोकरीचे क्षेत्र: वैद्यकीय महाविद्यालये, फार्मा कंपन्या, नर्सिंग होम, संरक्षण सेवा

ऑर्थोपेडिक्समध्ये डिप्लोमाची निवड का करावी?

• ज्याला समाजाची सेवा करण्याची इच्छा आहे, आणि हाडे, स्नायू, अस्थिबंधन इत्यादींच्या अभ्यासात खूप आवड आहे, असे विदयार्थी  या अभ्यासक्रमाची निवड करु शकतात.
• या अभ्यासक्रमात उमेदवार तुटलेले हातपाय, हाडे, स्नायू दुखणे इत्यादींना दिलेल्या उपचारांबद्दल ज्ञान प्राप्त करतात. ते निदानासाठी एमआरआय आणि क्ष-किरणांच्या प्रतिमांचा अर्थ लावणे व निदान करण्यास शिकतात.
• Diploma in Orthopaedics 2022 अभ्यासक्रमनंतर ऑर्थोपेडिकला जास्त मागणी असते, कारण एका विशिष्ट वयानंतर प्रत्येक व्यक्तीला हाडांशी संबंधित समस्यांचा सामना करावा लागतो.
• Diploma in Orthopaedics 2022 डिप्लोमा केलेले विदयार्थी भविष्यात ऑर्थोपेडिक्स सर्जन, फार्मासिस्ट, वैद्यकीय अधिकारी, फिजिओथेरपिस्ट, प्राध्यापक यांची निवड करु शकतात.

पात्रता निकष

• इच्छुकांनी पात्रता निकष पूर्ण केले तरच ते ऑर्थोपेडिक्स डिप्लोमा अभ्यासक्रमासाठी अर्ज करु शकतात. ऑर्थोपेडिक्समधील डिप्लोमासाठी पात्रता निकष खालील प्रमाणे आहेत.
• उमेदवारांनी कोणत्याही मान्यताप्राप्त शिक्षण मंडळाची मेडिकल कौन्सिल ऑफ इंडियामधून मेडिसिनमध्ये पदवी उत्तीर्ण केलेली असावी.
• उमेदवारांना ऑर्थोपेडिक्समधील डिप्लोमाचे वर्ग सुरु होण्यापूर्वी, बॅचलर इन मेडिसिन कोर्सनंतर अनिवार्य इंटर्नशिप पूर्ण करण्याची आवश्यकता असू शकते. हे निकष काही महाविद्यालयांना आवश्यक आहेत.

प्रवेश प्रक्रिया

Diploma in Orthopaedics या अभ्यासक्रमासाठी दिले जाणारे प्रवेश हे मेरिटवर आधारित आणि प्रवेश परीक्षा या दोन्हींद्वारे दिले जातात. ऑर्थोपेडिक्समध्ये डिप्लोमा डायरेक्ट आणि प्रवेश परीक्षा यावर आधारित प्रवेशानंतर, उमेदवारांना सामान्य चर्चा आणि वैयक्तिक मुलाखत फेरीसाठी उपस्थित राहावे लागेल.

थेट प्रवेश

• जे उमेदवार या कोर्ससाठी प्रवेश घेण्यास इच्छुक आहेत ते ऑफलाइन आणि ऑनलाइन अशा दोन्ही मार्गांनी ऑर्थोपेडिक्स कॉलेजमधील डिप्लोमासाठी अर्ज करु शकतात.
• उमेदवार प्रवेश अर्ज भरण्यासाठी संस्थेच्या अधिकृत वेबसाइटवर किंवा संस्थेच्या ऑफिसला भेट देऊन अर्ज करु शकतात.
• अर्जामधील सर्व माहिती भरुन सर्व आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करा.
• अर्जाची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर, समुपदेशन व मुलाखतीसाठी बोलावले जाते.

प्रवेश परीक्षेवर आधारित प्रवेश

• Diploma in Orthopaedics साठी अर्ज करणाऱ्या उमेदवारांनी प्रवेश परीक्षेला बसणे आवश्यक आहे. उमेदवारांची निवड राष्ट्रीय किंवा राज्यस्तरीय प्रवेश परीक्षेत उमेदवारांनी मिळवलेल्या गुणांवर आधारित आहे. काही प्रवेश परीक्षा खालील प्रमाणे आहेत.
• नीट (NEET): ही प्रवेश परीक्षा ऑफलाइन असून ही परीक्षा वर्षातून दोनदा घेतली जाते.
• ही प्रवेश परीक्षा एकूण 720 गुणांची असून या परीक्षेमध्ये 180 बहुपर्यायी प्रश्न आहेत. परीक्षेचा एकूण कालावधी 180 मिनिटे आहे.
• नीट प्रवेश परीक्षेमध्ये निगेटिव्ह मार्किंग असते. चुकीच्या प्रश्नासाठी एक गुण वजा केला जातो आणि योग्य उत्तरासाठी चार गुण दिले जातात.
• या परीक्षेची प्रश्नपत्रिका 11 भाषांमध्ये उपलब्ध असते.

अभ्यासक्रम

• ऑर्थोपेडिक्स डिप्लोमा हा हाडे, अस्थिबंधन, स्नायू, त्वचा, मज्जातंतूंच्या विकारांसाठी वैद्यकीय अभ्यास आहे. ऑर्थोपेडिक्स हे विकार असलेल्या रुग्णाच्या उपचारांबद्दल जाणून घेतात.
• मस्कुलोस्केलेटल प्रणाली हा ऑर्थोपेडिक्सचा एक घटक आहे.
• ऑर्थोपेडिकमध्ये स्पेशलायझेशन करणाऱ्या डॉक्टरांना ऑर्थोपेडिक्स सर्जन म्हणतात. ते मस्कुलोस्केलेटल प्रणालीशी संबंधित उपचारांचा समावेश करतात.
• उपचार प्रक्रियेत त्यांनी वापरलेल्या पद्धतींमध्ये वैद्यकीय, पुनर्वसन आणि शारीरिक पद्धतींचा समावेश असू शकतो, आवश्यक असल्यास ते शस्त्रक्रिया देखील करु शकतात.
• ऑर्थोपेडिक्सच्या शस्त्रक्रियांमध्ये जखमी हाडे, सांधे, स्नायू, मज्जातंतू अस्थिबंधन आणि त्वचेचे कार्य पुनर्संचयित करणे समाविष्ट असते. (Diploma in Orthopaedics)

डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्सचा अभ्यासक्रम खालीलप्रमाणे आहे.

वर्ष पहिले

• शरीरशास्त्र
• बायोमेकॅनिक्स
• यांत्रिकी
• गणित
• सामान्य आरोग्य शिक्षण
• सामान्य यांत्रिक कौशल्ये

वर्ष दुसरे

• पॅथॉलॉजी
• यांत्रिक ऑपरेशन्स
• कार्यात्मक शरीरशास्त्र
• दवाखाने
• कार्यशाळा व्यवस्थापन
• क्लिनिकल सराव

प्रमुख पुस्तके

काही महत्त्वाच्या संदर्भ ग्रंथांचा उल्लेख खाली दिला आहे.

• कॅम्पेलचे ऑपरेटिव्ह ऑर्थोपेडिक्स एस. टेरी कॅनाले, जेम्स एच. बीटी
• ऑर्थोपेडिक्स जॉन एबनेझरचे पाठ्यपुस्तक
• सायमनचे इमर्जन्सी ऑर्थोपेडिक्स स्कॉट. सी. शेमन

भारतातील प्रमुख महाविद्यालये

• ख्रिश्चन वैद्यकीय महाविद्यालय
• बंगलोर वैद्यकीय महाविद्यालय आणि संशोधन संस्था
• कस्तुरबा वैद्यकीय महाविद्यालय
• किंग जॉर्जचे वैद्यकीय महाविद्यालय
• मौलाना आझाद मेडिकल कॉलेज

महाराष्ट्रातील ऑर्थोपेडिक्स डिप्लोमा महाविदयालये

• डॉ डीवाय पाटील मेडिकल कॉलेज, नवी मुंबई मेडिकल कॉलेज, नवी मुंबई
• एसीपीएम मेडिकल कॉलेज, धुळे (Diploma in Orthopaedics)
• ग्रामीण वैद्यकीय महाविद्यालय, लोणी
• वैशंपायन मेमोरियल शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय, सोलापूर
• संचेती इन्स्टिट्यूट ऑफ ऑर्थोपेडिक्स अँड रिहॅबिलिटेशन, पुणे
• स्वास्थ्ययोग प्रतिष्ठान पदव्युत्तर संस्था आणि सुपरस्पेशालिटी ऑर्थोपेडिक हॉस्पिटल, मिरज

नोकरीचे पद व सरासरी वेतन

एमबीबीएस नंतर डिप्लोमा कोर्स उत्तीर्ण झालेले उमेदवार ऑर्थोपेडिक्स सर्जन, फार्मासिस्ट, वैद्यकीय अधिकारी, फिजिओथेरपिस्ट, प्रोफेसर इत्यादी नोकरीच्या पदांसाठी निवड करु शकतात. पद व वार्षिक सरासरी वेतन खालील प्रमाणे आहे.

1. फार्मासिस्ट, 1 ते 2 लाख
2. फिजिओथेरपिस्ट 2 ते 2.5 लाख
3. वैद्यकीय अधिकारी, 5 ते 5.5 लाख
4. प्राध्यापक, 8 ते 9 लाख
5. ऑर्थोपेडिक सर्जन, 12 ते 14 लाख

भविष्यातील व्याप्ती

• ऑर्थोपेडिक्स डिप्लोमा पूर्ण केल्यानंतर. विदयार्थी त्यांचा पुढील अभ्यास सुरु ठेवू शकतात. पदव्युत्तर आणि पीएच.डी. हे अभ्यासक्रम विदयार्थ्यांचे ज्ञान वाढविण्यास मदत करतो.
• पीजी डिप्लोमा: जर एखाद्या विद्यार्थ्याला त्याच क्षेत्रात शिक्षण सुरु ठेवायचे असेल, तर दुसरा पर्याय म्हणजे पीजीडी. हा दोन वर्षांचा कालावधीचा अभ्यासक्रम आहे आणि पात्रतेच्या निकषांमध्ये संबंधित विषयांमध्ये डिप्लोमा पदवी असणे समाविष्ट आहे.
• पीएचडी: जर एखाद्या विद्यार्थ्याला त्याच क्षेत्रात शिक्षण चालू ठेवायचे असेल, तर दुसरा पर्याय म्हणजे पीएचडी. हा तीन ते पाच वर्षे कालावधीचा अभ्यासक्रम आहे आणि पात्रतेच्या निकषांमध्ये संबंधित विषयांमध्ये डिप्लोमा पदवी असणे समाविष्ट आहे. (Diploma in Orthopaedics)

सारांष

अशाप्रकारे ऑर्थोपेडिक्स हे सर्वात प्रगत आणि अद्ययावत विभागांपैकी एक आहे ज्यामध्ये सामान्य ऑर्थोपेडिक कामासह एक विशेष क्षेत्राचा पाठपुरावा करणाऱ्या सल्लागारांची फॅकल्टी आहे. आघात, प्लॉय ट्रॉमा, पुनरावृत्ती शस्त्रक्रियेसह सांधे बदलणे, मणक्याची शस्त्रक्रिया, लहान मुलांची ऑर्थोपेडिक, मिनिमली इनव्हेसिव्ह सर्जरी (एमआयएस), आर्थ्रोस्कोपी शस्त्रक्रिया, स्पोर्ट्स मेडिसीन, इलिझारोव्ह फिक्सेशन आणि पायांची लांबी पुनर्रचना, इलिझारोव्ह फिक्सेशन या सर्व बाबींसाठी हा विभाग सज्ज आहे.

हा कोर्स अशा उमेदवारांसाठी योग्य आहे ज्यांना मस्कुलोस्केलेटल प्रणालीचा समावेश असलेल्या स्थितीला सामोरे जाण्याची क्षमता प्राप्त करायची आहे आणि सर्जिकल आणि नॉनसर्जिकल उपचार, मस्कुलोस्केलेटल ट्रामा, स्पोर्ट्स इजा, डिजनरेटिव्ह रोग, संक्रमण, ट्यूमर आणि जन्मजात विकार, सांधे बदलणे, मणक्याचे शस्त्रक्रिया यांमध्ये निपुण आहे. कमीतकमी हल्ल्याची शस्त्रक्रिया, आर्थ्रोस्कोपी शस्त्रक्रिया. ऑर्थोपेडिक पद्धती समजून घेण्यासाठी सखोल ज्ञान आणि कौशल्य प्रदान करण्यासाठी या अभ्यासाची रचना केली गेली आहे.

आपण पुढील शिक्षणासाठी डिप्लोमा इन ऑर्थोपेडिक्सची निवड केली असेल तर आपणास “मराठी बाणा” तर्फे हार्दिक शुभेच्छा! धन्यवाद…! (Diploma in Orthopaedics)

Related Posts

• Bachelor of Veterinary Science after 12th | व्हेटरनरी सायन्स
• Diploma in Construction Technology | बांधकाम तंत्रज्ञान
• Diploma in Dental Technology | दंत तंत्रज्ञान डिप्लोमा

आमच्या Etopcollection वेबसाईटला जरुर भेट द्या, तसेच शैक्षणिक माहितीसाठी “ज्ञानज्योत” शैक्षणिक मराठी संकेत स्थळाला भेट द्या.

[pt_view id=”55cff900qc”]