Know the list of courses after 10th | 10वी नंतरचे कोर्स

By / Career / August 17, 2026
Know the list of courses after 10th

Know the list of courses after 10th | 10वी नंतरचे अल्पमुदतीचे कोर्स, डिप्लोमा, अभियांत्रिकी, पॉलिटेक्निक, पॅरामेडिकल, आयटीआय इ.

Secondary School Certificate (एस.एस.सी.) इयत्ता 10 वी बोर्ड परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर पुढील पावले उचलण्याबद्दल तुम्हाला चिंता आणि गोंधळ वाटत असेल. एक तरुण म्हणून अशा प्रकारच्या भावना अनुभवणे स्वाभाविक आहे. त्यासाठी Know the list of courses after 10th दहावी नंतरच्या अभ्यासक्रमांची यादी विदयार्थ्यांना करिअर मार्ग निवडण्यास मदत करेल.

तुमची ही चिंता दूर करण्यासाठी आम्ही या लेखामध्ये 10वी नंतर उपलब्ध असलेले वेगवेगळे अभ्यासक्रम, 10वी नंतर कोणती शाखा सर्वोत्तम आहे. करिअर समुपदेशन आणि करिअरचा यशस्वी मार्ग कसा तयार करावा याबद्दल चर्चा केलेली आहे.

हा प्रवास सुरू करण्यापूर्वी, गरज असल्यास विदयार्थ्यांनी व्यावसायिक करिअर समुपदेशकाचा सल्ला घ्यावा, जेणेकरुन ते तुम्हाला कोणत्याही कठीण निर्णयांमध्ये मार्गदर्शन करण्यात मदत करतील. करिअर समुपदेशन अमूल्य सल्ला आणि सहाय्य प्रदान करू शकतात. हे सुनिश्चित करा की तुम्हाला नंतर पश्चात्ताप होऊ शकेल अशा कोणत्याही गोष्टीत घाई न करता स्मार्ट निवड करा. (Know the list of courses after 10th)

Table of Contents

दहावीनंतर अल्पमुदतीचे अभ्यासक्रम का अभ्यासावेत?

दहावीनंतर अल्पकालीन अभ्यासक्रम शिकण्याचे अनेक फायदे खालील प्रमाणे आहेत.
  • ते पूर्ण होण्यास कमी वेळ लागतो. उरलेला वेळ नवीन कौशल्ये शिकण्यात किंवा त्यांचा प्रत्यक्ष वापर करण्यात घालवू शकता.
  • नोकरी प्रशिक्षण अनुभव प्रदान करते.
  • विद्यार्थ्यांना उद्योग-विशिष्ट कौशल्यांसह सुसज्ज करते आणि त्यांना मदत करते.
  • उमेदवारांना विविध करिअर पर्याय शोधण्यात मदत करते.
  • विद्यार्थ्यांना रोजगाराच्या अनेक संधी उपलब्ध करून देते.
  • आर्थिकदृष्ट्या अस्थिर विद्यार्थ्यांसाठी एक व्यवहार्य पर्याय.
  • सॉफ्ट स्किल्स आणि व्यावसायिक कौशल्ये पूर्ण करण्यात मदत करते.
  • कमी वयात नोकरी लागल्यामुळे सेवाकालखंडात वाढ होते.
  • Know the short term courses after 10th | शॉर्ट टर्म कोर्स

दहावी नंतरच्या अभ्यासक्रमांची यादी

डिप्लोमा कोर्सेस

पॉलिटेक्निक अभ्यासक्रम

पॅरामेडिकल अभ्यासक्रम

आयटीआय अभ्यासक्रम

व्यावसायिक अभ्यासक्रम

विविध क्षेत्रांचा शोध घेण्यासाठी आणि योग्य करिअरचा मार्ग शोधण्यासाठी अनेक विद्यार्थी 10वी नंतर खालील विविध अभ्यासक्रम शोधतात. (Know the list of courses after 10th)

10वी नंतरचे काही लोकप्रिय अभ्यासक्रम खाली नमूद केले आहेत.

दहावी नंतरच्या अभ्यासक्रमांची यादी खाली दिली आहे.

  • अभियांत्रिकी अभ्यासक्रम (Engineering courses)
  • ॲनिमेशन अभ्यासक्रम (Animation courses)
  • आतिथ्य व्यवस्थापन अभ्यासक्रम (Hospitality Management courses)
  • आयटीआय अभ्यासक्रम (ITI courses)
  • गेम डिझाइनिंग अभ्यासक्रम (Game designing courses)
  • ग्राफिक डिझाइन अभ्यासक्रम (Graphic design courses)
  • छायाचित्रण अभ्यासक्रम (Photography courses)
  • जनसंवाद अभ्यासक्रम (Mass Communication courses)
  • डिझाइनिंग अभ्यासक्रम (Designing courses)
  • फॅशन डिझायनिंग अभ्यासक्रम (Fashion designing courses)
  • मानसशास्त्र अभ्यासक्रम (Psychology courses)
  • ललित कला अभ्यासक्रम (Fine arts courses)
  • वेब डिझायनिंग अभ्यासक्रम (Web designing courses)
  • व्यावसायिक अभ्यासक्रम (Vocational courses)
  • व्हिज्युअल आर्ट्स अभ्यासक्रम (Visual arts courses)
  • व्हिडिओग्राफी अभ्यासक्रम (Videography courses)
  • शेफ कोर्स (Chef courses)
  • हॉटेल मॅनेजमेंट अभ्यासक्रम (Hotel Management courses)

10वी नंतर कला शाखेतील पदविका अभ्यासक्रम

  • कमर्शियल आर्ट डिप्लोमा (Diploma in Commercial art )
  • कार्यात्मक इंग्रजीमध्ये प्रमाणपत्र अभ्यासक्रम (Certificate course in Functional English)
  • डिप्लोमा इन ग्राफिक डिझायनिंग (Diploma in Graphic Designing)
  • डिप्लोमा इन सोशल मीडिया मॅनेजमेंट (Diploma in Social Media Management)
  • प्रमाणपत्र हिंदीमध्ये (Certificate in Hindi)
  • ललित कला डिप्लोमा (Diploma in Fine arts)
  • स्पोकन इंग्लिशमध्ये प्रमाणपत्र अभ्यासक्रम (Certificate course in Spoken English)
  • हॉटेल मॅनेजमेंटमध्ये डिप्लोमा (Diploma in Hotel Management)
  • Bachelor of Textile Design | बॅचलर ऑफ टेक्सटाईल डिझाइन
  • Bachelor of Leather Design | बॅचलर ऑफ लेदर डिझाइन

वाणिज्य शाखेतील 10वी नंतरचे पदविका अभ्यासक्रम

विज्ञान विषयात 10वी नंतर डिप्लोमा अभ्यासक्रम

10वी नंतरचे लोकप्रिय डिप्लोमा कोर्स 

1) फॅशन तंत्रज्ञान डिप्लोमा (Diploma in fashion technology)

  • कोर्स: फॅशन तंत्रज्ञान डिप्लोमा
  • तपशील: फॅशन टेक्नॉलॉजी आणि डिझायनिंगची मूलभूत कौशल्ये
  • कालावधी: 3 वर्षे
  • करिअर पर्याय: फॅशन डिझायनर, कॉस्च्युम डिझायनर,  टेक्सटाईल डिझायनर, वधूचे पोशाख डिझायनर, फॅशन स्टायलिस्ट

2) अग्निसुरक्षा अभियांत्रिकीमध्ये डिप्लोमा (Diploma in fire safety engineering)

  • कोर्स: अग्निसुरक्षा अभियांत्रिकीमध्ये डिप्लोमा
  • तपशील: आग विझवण्यासाठी विविध तंत्रे आणि आधुनिक तंत्रज्ञान आणि साधनांचा वापर या क्षेत्रात आवश्यक आहे.
  • कालावधी: 6 महिने
  • करिअर पर्याय: अग्निसुरक्षा कार्यकारी, अग्निसुरक्षा अधिकारी

3) अभियांत्रिकी पदविका (Diploma in Engineering)

  • कोर्स: अभियांत्रिकी पदविका
  • तपशील: अभियांत्रिकीच्या वेगळ्या क्षेत्रातील तांत्रिक पॉलिटेक्निकल अभ्यासक्रम आवश्यक आहे.
  • कालावधी: 3 वर्षे
  • करिअर पर्याय: लॅटरल एंट्रीद्वारे B.tech अभियांत्रिकी

4) सिरेमिक टेक्नॉलॉजीमध्ये डिप्लोमा (Diploma in ceramic Technology)

  • कोर्स: सिरेमिक टेक्नॉलॉजीमध्ये डिप्लोमा
  • तपशील: सिरेमिक मटेरिअलचे मॅन्युफॅक्चरिंग, डिझाइनिंग, प्रोसेसिंग आणि ॲप्लिकेशनचे मूलभूत गुणधर्म.
  • कालावधी: 3 वर्षे
  • करिअर पर्याय: लॅटरल एंट्रीद्वारे बीटेक सिरॅमिक अभियांत्रिकी,  सिरेमिक अभियंता म्हणून नोकरी

5) डिप्लोमा इन प्लास्टिक टेक्नॉलॉजी (Diploma in plastic Technology)

  • कोर्स: डिप्लोमा इन प्लास्टिक टेक्नॉलॉजी
  • तपशील: प्लॅस्टिक गुणधर्म आणि ॲप्लिकेशन्सचे सखोल ज्ञान
  • कालावधी: 3 वर्षे
  • करिअर पर्याय: प्लास्टिक पार्ट मोल्ड डिझाइन इंजिनीअर, प्रकल्प अभियंता, औद्योगिक अभियंता, उत्पादन डिझाइन अभियंता.

6) डेंटल मेकॅनिक्समध्ये डिप्लोमा (Diploma in dental mechanics)

  • कोर्स: डेंटल मेकॅनिक्समध्ये डिप्लोमा
  • तपशील: डेंटल मेकॅनिक्समध्ये डिप्लोमा दंत संरचना आणि दंत आरोग्य
  • कालावधी: 2 वर्षे
  • करिअर पर्याय: दंतवैद्य, सहाय्यक दंत शल्यचिकित्सक, दंत तंत्रज्ञ, संशोधन सहाय्यक

7) डिप्लोमा इन कमर्शियल प्रॅक्टिस (Diploma in commercial practice)

  • कोर्स: डिप्लोमा इन कमर्शियल प्रॅक्टिस
  • तपशील: यामध्ये ग्राहकांना जाहिरात, विक्री किंवा पुरवठादार, सेवा किंवा उत्पादन यांचा समावेश होतो.
  • कालावधी: 3 वर्षे
  • करिअर पर्याय:  व्यावसायिक खाते व्यवस्थापक, व्यावसायिक कार्यकारी, व्यवसाय कनिष्ठ प्रमुख, शाखा व्यावसायिक सहाय्यक व्यवस्थापक. (Know the list of courses after 10th)

8) डिप्लोमा इन हॉटेल मॅनेजमेंट आणि कॅटरिंग टेक्नॉलॉजी (Diploma in Hotel Management and catering Technology)

  • कोर्स: डिप्लोमा इन हॉटेल मॅनेजमेंट आणि कॅटरिंग टेक्नॉलॉजी
  • तपशील: या कोर्समध्ये विविध हॉस्पिटॅलिटी मॅनेजमेंट आणि केटरिंगचा समावेश आहे
  • कालावधी: 2 वर्षे
  • करिअर पर्याय: केटरिंग ऑफिसर, खानपान सहाय्यक आणि पर्यवेक्षक, केबिन क्रू, आतिथ्य कार्यकारी
  • वाचा: Catering Technology Diploma After 10th | १०वी नंतर केटरिंग टेक्नॉलॉजी डिप्लोमा

9) कृषी पदविका डिप्लोमा (Diploma in agriculture)

  • कोर्स: कृषी पदविका डिप्लोमा
  • तपशील: कृषी पदविका अभ्यासक्रमामध्ये शेतीचे विविध तंत्र, मातीचे प्रकार इत्यादी शिकवले जाते.
  • कालावधी: 2 वर्षे
  • करिअर पर्याय: बीटेक कृषी अभियांत्रिकी लॅटरल एंट्रीद्वारे कृषी आधारित संस्थांमध्ये नोकरी.

10) कला शिक्षक डिप्लोमा (Art teacher diploma)

  • कोर्स: कला शिक्षक डिप्लोमा
  • तपशील: कला शिक्षक डिप्लोमा व्हिज्युअल आणि डिझाइन अनुभवाची विविध तत्त्वे.
  • कालावधी: 2 वर्षे
  • करिअर पर्याय: कला शिक्षक, चित्रकार, कलादालनांसाठी काम करा

11) कॉस्मेटोलॉजीमध्ये डिप्लोमा (Diploma in cosmetology)

  • कोर्स: कॉस्मेटोलॉजीमध्ये डिप्लोमा
  • तपशील: यामध्ये विद्यार्थी सौंदर्यप्रसाधनांचे विविध उपयोग, उत्पादन तपशील इत्यादींबद्दल शिकतात.
  • कालावधी: 1 वर्ष
  • करिअर पर्याय: पार्लर व्यवसाय,  मोठ्या सौंदर्य साखळ्यांमध्ये काम करणे, विक्री प्रतिनिधी, तुमचा स्वतःचा ब्रँड सुरु करा, जसे की लॅकमे, नायका इ. (Know the list of courses after 10th)

पॉलिटेक्निक अभ्यासक्रम

व्यवस्थापन, अभियांत्रिकी आणि संगणक विज्ञान शिक्षणामध्ये 10वी नंतरच्या पॉलिटेक्निक अभ्यासक्रमाचा समावेश होतो, ज्यामुळे विद्यार्थ्यांना व्यावहारिक ज्ञान आणि औद्योगिक अनुभवाची माहिती मिळते. दहावी नंतरचे काही पॉलिटेक्निक अभ्यासक्रम खाली नमूद केले आहेत.

  • डिप्लोमा इन अकाउंटिंग (Diploma in Accounting)
  • डिप्लोमा इन कॉम्प्युटर प्रोग्रामिंग (Diploma in Computer programming)
  • पेट्रोलियम अभियांत्रिकी डिप्लोमा (Diploma in petroleum engineering)
  • लवकर बालपण शिक्षण आणि काळजी डिप्लोमा (Diploma of early childhood education and care)
  • विपणन व्यवस्थापनातील पदवी प्रमाणपत्र (Graduate certificate in marketing management)
  • व्यवसाय प्रशासनात डिप्लोमा (Diploma in Business Administration)
  • हॉस्पिटॅलिटी मॅनेजमेंटमध्ये डिप्लोमा (Diploma in Hospitality Management)

वैद्यकीय आणि पॅरामेडिकल अभ्यासक्रम

10 वी नंतरच्या वैद्यकीय अभ्यासक्रमांना 11 वी मध्ये BiPC विषय किंवा MPC विषय जीवशास्त्र आवश्यक आहे, त्यानंतर वैद्यकीय महाविद्यालयांमध्ये प्रवेश परीक्षा आणि समुपदेशन प्रक्रिया क्रॅक करणे आवश्यक आहे. यापैकी काही प्रभावी वैद्यकीय कार्यक्रम आणि खाली नमूद केले आहे:

माहिती तंत्रज्ञान (IT) आणि संगणक तंत्रज्ञान

तंत्रज्ञान आणि कौशल्य विकासामध्ये स्वारस्य असलेले विद्यार्थी आयटी आणि संगणक तंत्रज्ञान अभ्यासक्रम घेऊ शकतात जे त्यांना सैद्धांतिक आणि व्यापक उद्योग एक्सपोजरसह सुसज्ज करतात. यापैकी काही अभ्यासक्रम खाली नमूद केले आहेत:

अभियांत्रिकी

पूल आणि रस्त्यांसाठी बिल्डिंग मशीन्स आणि सॉफ्टवेअर, इंजिनिअर्स सगळीकडे लागतात. इयत्ता 10 वी नंतरच्या विद्यार्थ्यांसाठी अभियांत्रिकी अभ्यासक्रमातील काही प्रमुख  डिप्लोमा खाली नमूद केले आहेत.

ITI अभ्यासक्रम

विविध क्षेत्रातील तांत्रिक आणि गैर-तांत्रिक अनुभव असलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी आयटीआय प्रशिक्षण अभ्यासक्रम खालील प्रमाणे आहेत.

  • इलेक्ट्रिशियन (Electrician)
  • डिजिटल फोटोग्राफर (Digital Photographer)
  • फॅशन डिझाईन आणि तंत्रज्ञान,( Fashion Design & Technology,)
  • रेडिओलॉजी तंत्रज्ञ (Radiology Technician)
  • शिवणकामाचे तंत्रज्ञान (Sewing Technology)
  • संगणक ऑपरेटर आणि प्रोग्रामिंग कलाकार (Computer Operator and Programming Artists)

प्रवास आणि पर्यटन

ज्यांना ट्रॅव्हल आणि टुरिझममध्ये करिअर करायचे आहे त्यांच्यासाठी ट्रॅव्हल अँड टुरिझम कोर्स सर्वोत्तम आहेत.

व्यावसायिक अभ्यासक्रम

ईकॉमर्स, डिजिटल मार्केटिंग, ऑक्युपेशनल थेरपी, कृषी आणि पत्रकारिता यासारख्या क्षेत्राची आवड असलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी अनेक व्यावसायिक डिप्लोमा कोर्सेस खालील प्रमाणे आहेत. (Know the list of courses after 10th)

प्रमाणपत्र आणि पदविका अभ्यासक्रम

काही अल्प-मुदतीचे अभ्यासक्रम खालील प्रमाणे आहेत.

10वी नंतर कोणती शाखा निवडावी?

  • 10वी नंतर शाखा निवडणे हे विदयार्थ्याची आवड, त्यांचे स्वारस्य आणि अभ्यासक्रम पूर्ण करण्यासाठी लागणारा कालावधी, यावर आधारित असणे आवश्यक आहे. यामुळे भविष्यातील व्यवसायाची दिशा निश्चित होईल.
  • विदयार्थी अभियांत्रिकी, वैद्यकीय, संशोधन इत्यादी विज्ञान विषयांमध्ये स्वारस्य असलेले विद्यार्थी PCM, PCB किंवा PCMB अभ्यासक्रमांमध्ये प्रवेश घेऊ शकतात. (Know the list of courses after 10th)
  • याउलट, बँकिंग, अकाउंटिंग, फायनान्स आणि स्टॅटिस्टिक्समध्ये स्वारस्य असलेले विद्यार्थी कॉमर्सची निवड करू शकतात.

सर्वोत्तम योग्य अभ्यासक्रम कसा निवडावा?

10वी नंतर योग्य अभ्यासक्रम निवडण्याबद्दलच्या तुमच्या करिअरशी संबंधित काही शंका खालील मुद्द्यांमुळे दूर होऊ शकतात.

  • स्वारस्य क्षेत्र हा एक महत्त्वाचा मुद्दा आहे. तुम्ही नेहमी तुमच्या आवडींशी जुळलेल्या शाखेची निवड करावी.
  • तुमच्या आवडीनुसार विविध अभ्यासक्रम आणि महाविद्यालयांची तुलना करा.
  • भविष्यातील करिअरच्या जबाबदाऱ्या, कार्य प्रोफाइल, अभ्यासक्रमाचा खर्च आणि अभ्यासक्रमाचा कालावधी यावर आधारित पर्यायांची तुलना करा. (Know the list of courses after 10th)
  • त्याच व्यवसायातील वरिष्ठांचे मार्गदर्शन घ्या किंवा करिअर समुपदेशकांचा सल्ला घ्या.
  • कधीही कोणालाही तुमच्या स्वप्नांवर प्रश्न विचारू देऊ नका आणि इतरांच्या मतांमुळे तुमची स्वप्ने कधीही सोडू नका.

आमच्या Etopcollection वेबसाईटला जरुर भेट द्या, तसेच शैक्षणिक माहितीसाठी “ज्ञानज्योत” शैक्षणिक मराठी संकेत स्थळाला भेट द्या.

Error: View 55cff900qc may not exist
Scroll to Top